Het
antwoord op de vraag naar de uitzonderlijke behandeling en harde aanpak
van Trouw-medewerkers ligt mede in een terloopse mededeling van twee
regels die in juni 1944 in de rubriek 'U moet weten...' stond. Redacteur
Ep van Ruller schreef 'dat het gezin van Rauter in een zwaar bewaakt
huis, Ernst Casimirlaan 23 te Arnhem, woonachtig is'. Rauter was de
hoogste SS-baas in Nederland.
Op 15 juni, negen dagen na de
invasie, meldde Trouw op de voorpagina 'Atlantic-Wall doorbroken'.
Trouw-redacteur Van Ruller wilde met zijn mededeling over de verhuizing
van Rauters gezin van Wassenaar naar Arnhem de lezers een hart onder de
riem steken: de Duitsers verliezen hun moed en laten hun gezinnen alvast
richting Duitsland vertrekken.
Rauter zag het bericht echter als
een onverholen uitnodiging om een aanslag te plegen op zijn vrouw en
kinderen. Dat blijkt uit een brief die een gealarmeerde majoor van de
gendarmerie uit Arnhem naar de SS-baas stuurde. Oud-Trouw-redacteuren
Ben van Kaam en Henk Biersteker vonden de brief tijdens eerder onderzoek
naar de executie van de Trouw-groep.
De datum van de brief is 30
juni 1944. Dat is tijdens de dagen dat Rauter een afweging moest maken
over de wijze waarop hij Trouw-medewerkers ging straffen. Rauter was
erop gebrand om de Trouw-organisatie hard aan te pakken, harder dan
andere verzetsbladen. Hij kreeg zijn zin.
Het zogeheten
Polizeistandgericht veroordeelde op 5 augustus de 23 Trouw-verspreiders
ter dood wegens medewerking aan het 'ophitsend geschrift'. Zes
verspreiders werden op 9 augustus doorgeschoten, de overige zeventien op
10